યુદ્ધના અંત અંગે ઈઝરાયલનો મોટો નિવેદન

મધ્ય પૂર્વમાં ચાલી રહેલા ઈરાન-ઈઝરાયલ સંઘર્ષ અંગે વિશ્વભરમાં ચિંતાનો માહોલ છે. આ દરમિયાન ભારત સ્થિત ઈઝરાયલના રાજદૂત રુવેન અઝારએ જણાવ્યું છે કે ઈરાન સામે ચાલી રહેલા યુદ્ધના અંત માટે હાલમાં કોઈ ચોક્કસ સમયમર્યાદા નક્કી કરી શકાય તેમ નથી. 18 માર્ચે થયેલી અનૌપચારિક મીડિયા બ્રીફિંગમાં તેમણે સ્પષ્ટ કહ્યું કે જ્યાં સુધી ઈરાનમાં હાલનું શાસન સત્તામાં રહેશે, ત્યાં સુધી મધ્ય પૂર્વમાં અનિશ્ચિતતા યથાવત્ રહેશે.
 

ઈઝરાયલ અને અમેરિકાનું લક્ષ્ય શું છે?

રાજદૂત અઝારે વધુમાં જણાવ્યું કે ઈઝરાયલ અને અમેરિકા બંનેનું મુખ્ય લક્ષ્ય ઈરાનની સૈન્ય, પરમાણુ અને મિસાઈલ ક્ષમતાને નબળી બનાવવાનું છે. તેમના જણાવ્યા પ્રમાણે, અત્યાર સુધીની સૈન્ય કાર્યવાહીમાં ઈરાનની અનેક મહત્વપૂર્ણ ક્ષમતાઓને નુકસાન પહોંચાડવામાં આવ્યું છે. છતાં, ઈરાન તરફથી વળતો પ્રહાર ચાલુ જ છે. તેમણે વિશ્વાસ વ્યક્ત કર્યો કે અંતે ઈઝરાયલ અને અમેરિકા તેમના નિર્ધારિત લક્ષ્યો હાંસલ કરશે.
 

28 ફેબ્રુઆરીના હુમલાનું કારણ

ઈઝરાયલ દ્વારા 28 ફેબ્રુઆરીએ કરવામાં આવેલા હુમલા પાછળનું કારણ પણ રાજદૂત અઝારે ખુલાસો કર્યો હતો. તેમના જણાવ્યા મુજબ, ઈઝરાયલને વિશ્વસનીય ગુપ્તચર માહિતી મળી હતી કે ઈરાન ફરીથી પરમાણુ અને મિસાઈલ કાર્યક્રમને મજબૂત બનાવી રહ્યું છે. અગાઉના હુમલાઓમાં આ ક્ષમતાઓને નુકસાન થયું હતું, છતાં ઈરાન ફરીથી પરમાણુ હથિયારો વિકસાવવાની તૈયારીમાં હતું. આ કારણસર ઈઝરાયલે આગોતરા પગલાં લીધા.
 

ઈરાનની સૈન્ય કાર્યવાહી અને પ્રતિક્રિયા

ઈઝરાયલના દાવા પ્રમાણે, ઈરાન દ્વારા મિસાઈલ અને ડ્રોન હુમલાઓ કરવામાં આવ્યા છે, જેમાં 19 નાગરિકોના મોત થયા છે અને અનેક લોકો ઘાયલ થયા છે. જોકે, ઈઝરાયલને અપેક્ષા કરતાં ઓછો પ્રતિકાર મળ્યો હોવાનું પણ જણાવાયું છે. આ સાથે ઈરાન પર આરોપ મૂકાયો છે કે તે પરમાણુ શસ્ત્રો અને મિસાઈલોને સુરક્ષિત રાખવા માટે જમીન નીચે ખોદકામ કરી રહ્યું છે, જેથી ભવિષ્યમાં હુમલાઓથી બચી શકાય.
 

વૈશ્વિક ઓઈલ પુરવઠા પર અસર

આ યુદ્ધના કારણે વૈશ્વિક સ્તરે ઊર્જા ક્ષેત્રમાં પણ ચિંતાઓ વધી રહી છે. ખાસ કરીને હોર્મુઝની ખાડી વિસ્તારમાં ઈરાનની હરકતોને કારણે ઓઈલ ટેન્કરોના અવરજવર પર અસર પડી રહી છે. ઈરાન દ્વારા આ માર્ગમાં વિક્ષેપ ઉભો કરવાની કોશિશો કરવામાં આવી રહી છે, જે વિશ્વના ક્રૂડ ઓઈલ સપ્લાય માટે મહત્વપૂર્ણ છે. આ પરિસ્થિતિએ અનેક દેશોમાં આર્થિક અનિશ્ચિતતા ઊભી કરી છે.
 

અમેરિકા અને સુરક્ષા વ્યવસ્થા

હોર્મુઝની ખાડીમાં સુરક્ષા અંગે સવાલ ઉઠતા રાજદૂત અઝારે સ્વીકાર્યું કે આ વિસ્તાર પર ઈઝરાયલનું સીધું નિયંત્રણ નથી. છતાં, તેમણે વિશ્વાસ વ્યક્ત કર્યો કે અમેરિકા આ માર્ગને સુરક્ષિત કરવામાં સફળ રહેશે. વિશ્વભરના દેશો માટે આ માર્ગ અત્યંત મહત્વપૂર્ણ હોવાથી, તેની સુરક્ષા પર ખાસ ધ્યાન આપવામાં આવી રહ્યું છે.
 

ભારત માટે શું અર્થ?

આ સમગ્ર પરિસ્થિતિનો ભારત પર પણ સીધો પ્રભાવ પડી શકે છે. ઊર્જા પુરવઠામાં વિક્ષેપને કારણે તેલના ભાવમાં વધારો થવાની શક્યતા છે. રાજદૂત અઝારે જણાવ્યું કે ઈઝરાયલ ભારતને આ પડકારોનો સામનો કરવા માટે સંપૂર્ણ સહયોગ આપશે. તેમણે વૈકલ્પિક વેપાર માર્ગો શોધવાના ભારતના પ્રયાસોને પણ સમર્થન આપ્યું.
 

ઈરાનની આંતરિક પરિસ્થિતિ

ઈઝરાયલ તરફથી દાવો કરવામાં આવ્યો છે કે ઈરાનમાં શાસન સામે વિરોધ વધતો જઈ રહ્યો છે. આયતુલ્લાહ અલી ખામેનેઈના શાસન સામે અસંતોષ વધ્યો હોવાના અહેવાલો છે. સાથે જ કેટલાક ઉચ્ચ અધિકારીઓના મોત બાદ લોકોમાં વિરોધ અને ઉજવણી જેવી ઘટનાઓ પણ સામે આવી હોવાનું જણાવાયું છે. જોકે, ઈરાનના સામાજિક માળખાને ધ્યાનમાં રાખતા શાસન પરિવર્તન ક્યારે આવશે તે અંગે હજુ અનિશ્ચિતતા છે.

કુલ મળીને, ઈરાન-ઈઝરાયલ વચ્ચેનો સંઘર્ષ હજુ લાંબો ચાલે તેવી શક્યતા છે. યુદ્ધનો અંત ક્યારે આવશે તે અંગે કોઈ ચોક્કસ સમયમર્યાદા નથી, જે વૈશ્વિક સ્તરે ચિંતાનો વિષય બની ગયો છે. આ પરિસ્થિતિમાં રાજકીય, આર્થિક અને સુરક્ષા સંબંધિત અનેક પડકારો ઊભા થઈ રહ્યા છે, જેના ઉકેલ માટે આંતરરાષ્ટ્રીય સહકાર જરૂરી બન્યો છે.