ભારત હાલમાં દેશની સૌથી મોટી એરલાઈન ઇન્ડિગો સામે ઊભેલા ગંભીર સંકટનો સામનો કરી રહ્યું છે. સતત ઘણા દિવસોથી ઇન્ડિગો દ્વારા સેંકડો ફ્લાઇટ્સ રદ થતા મુસાફરો મુશ્કેલીમાં મુકાયા છે. એક અંદાજ મુજબ લાખો લોકો ફ્લાઇટ કેન્સલેશન, ડિલે અને રીશેડ્યૂલિંગને કારણે દૈનિક જીવન, કામકાજ અને પ્રવાસ યોજનાઓમાં ગંભીર વિક્ષેપ અનુભવતા થયા છે. આ સંકટ વચ્ચે વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ નિયમ-કાયદા અને તેમની અસર જનતા પર કેમ નથી થવી જોઈએ તે અંગે બહુ મહત્વનું નિવેદન આપ્યું છે.

NDA સાંસદોની બેઠકમાં PM મોદીનો સંદેશ

દિલ્હીમાં યોજાયેલી NDA સાંસદોની બેઠકમાં PM મોદીએ સંસદસભ્યોને સંદેશ આપતા કહ્યું કે સરકારના કાયદા, નિયમો અને સુધારા એટલા જ હિતમાં હોવા જોઈએ કે તે લોકોના જીવનને સરળ બનાવે.
કાયદાનો હેતુ “જનતાને તકલીફ પહોંચાડવાનો” નથી, પરંતુ સિસ્ટમને સુવ્યવસ્થિત બનાવવાનો છે.

કેન્દ્રીય મંત્રી કિરેન રિજિજૂએ બેઠક અંગે માહિતી આપતા કહ્યું:

“પીએમ મોદીએ અમને સ્પષ્ટ માર્ગદર્શન આપ્યું છે—કોઈ પણ એવો નિયમ કે કાયદો ન હોવો જોઈએ જેમાં સામાન્ય ભારતીય નાગરિકને તકલીફ થાય.”

આ નિવેદન એક એવા સમયે આવ્યું છે જ્યારે એર ટ્રાવેલના ક્ષેત્રમાં ઇન્ડિગો સંકટને કારણે ભારે તબાહી સર્જાઈ છે.

ઇન્ડિગો સંકટ: શું થયું છે?

છેલ્લા એક અઠવાડિયામાં ઇન્ડિગો દ્વારા રોજ સેંકડો ફ્લાઇટ્સ રદ કરવામાં આવી રહી છે. ટેકનિકલ ખામી, મેન્ટેનન્સ પેન્ડિંગ, સ્ટાફની અછત અને રોસ્ટરિંગ સિસ્ટમમાં બદલાયેલા નિયમો જેવા કારણો કંપનીએ જાહેર કર્યા છે.
નવા નિયમોને કારણે ઇન્ડિગોએ દાવો કર્યો છે કે પાયલટ્સના આરામના કલાકો, ફ્લાઈટ-ડ્યુટી મર્યાદા અને રોસ્ટરિંગ ગાઈડલાઇન્સ કડક થતાં, અચાનક કામગીરી ક્ષમતા અસરગ્રસ્ત બની.

પરિણામ તરીકે:

• એરપોર્ટ પર અવ્યવસ્થાની સ્થિતિ
• લાંબી લાઈનો
• રિફંડ અને રીબુકિંગની ટેન્શન
• વિદ્યાર્થીઓ, કામદારો અને પ્રવાસીઓની મુશ્કેલીઓ

ઈન્ડિગો દરરોજ 1,800 થી વધુ ફ્લાઇટ્સ ઓપરેટ કરે છે. આવી મોટી એવિયેશન શક્તિનું અચાનક અવરોધ ગંભીર રાષ્ટ્રીય મુદ્દો બની ગયો છે.

PM મોદીનું નિવેદન આ સમયે કેમ મહત્વનું?

એરલાઈન ઉદ્યોગના નિયમો સામાન્ય રીતે DGCA અને નાગરિક ઉડ્ડયન મંત્રાલય દ્વારા નક્કી થાય છે. તાજેતરમાં જ રોસ્ટરિંગ સંબંધિત ગાઈડલાઈન કડક બનાવવામાં આવી હતી—જે સલામતી માટે યોગ્ય હોવા છતાં, એરલાઈન્સ દ્વારા તે અમલમાં મુકવામાં તકનિકી પડકારો આવ્યા.

વડાપ્રધાન મોદીએ કહ્યું તે પ્રમાણે:

“કાયદા હોવા જોઈએ, પણ તે એવી રીતે ન હોવા જોઈએ કે તે જનતાના જીવનમાં વધારાની પરેશાની ઉમેરે.”

અનુમાન છે કે આ નિવેદન માત્ર સામાન્ય નીતિને લઈને નથી, પરંતુ વર્તમાન એરલાઈન સ્થિતિને ધ્યાનમાં રાખીને પણ એક દિશા-સૂચન છે.
કાયદો બનાવતી વખતે, અથવા કોઈ બદલાવ લાવતી વખતે, તેના વાસ્તવિક પ્રભાવનો વિચાર કરવો જરૂરી છે, તે PM મોદીના શબ્દોમાં સ્પષ્ટ થાય છે.

જનતાની અવાજ: મુસાફરો માટે સૌથી મુશ્કેલ સમય

આ સંકટમાં સૌથી વધારે અસરગ્રસ્ત મુસાફરો છે.
ઘણાએ સોશિયલ મીડિયા પર પોતાના અનુભવ શેર કર્યા:

• 8–10 કલાક સુધી એરપોર્ટમાં ફસાયેલા લોકો
• મેડિકલ ઇમરજન્સી માટે નીકળેલા લોકોની ફ્લાઈટ છેલ્લી ક્ષણે રદ
• વિદેશ જવાના કનેક્શન ફ્લાઇટ મિસ
• હોમ-ડિલિવરી કે વેડિંગ ઇવેન્ટ જેવી પરિસ્થિતિમાં થયેલી મુશ્કેલીઓ

આ સંજોગોમાં PM મોદીના નિવેદનને મુસાફરો માટે એક તકેદારીના સંદેશ અને આશ્વાસન તરીકે પણ જોવામાં આવી રહ્યું છે.

સરકારની તરફથી સંકેત શું છે?

પરિસ્થિતિની ગંભીરતા જોઈને નાગરિક ઉડ્ડયન મંત્રાલયે પણ તાત્કાલિક કાર્યવાહી શરૂ કરી છે:

• ઇન્ડિગો પાસેથી વિગતવાર રિપોર્ટ માંગવામાં આવ્યો છે
• DGCA દ્વારા ઓપરેશનલ ઓડિટ શરૂ
• મુસાફરોને યોગ્ય વળતરની વ્યવસ્થા સુનિશ્ચિત કરવાની ચર્ચા

PM મોદીના નિવેદનથી સ્પષ્ટ છે કે સરકાર એવાં નિયમો ઘડવા માંગે છે જે સલામતી સાથે સરળતા પણ પ્રદાન કરે.

શું બદલાઈ શકે છે આગળ?

વિશેષજ્ઞો માને છે કે PM મોદીનું આ નિવેદન નીચેના મુદ્દાઓ તરફ સંકેત આપે છે:

1️⃣ વિમાન ઉદ્યોગ માટે વધુ વ્યવહારુ નિયમો

એવિયેશન સલામતી સાથે કાર્યક્ષમતાને સંતુલિત કરવા નિયમોમાં ફેરફારો શક્ય છે.
 

2️⃣ મુસાફરોના અધિકારોને વધુ મજબૂત બનાવવાની શરૂઆત

ડિલે અને કેન્સલેશન કેસોમાં કડક વળતર નીતિ આવી શકે છે.
 

3️⃣ ટેક્નિકલ મેનપાવર અને રોસ્ટર સિસ્ટમનું પુનઃમુલ્યાંકન

ઇન્ડિગો જ નહીં, અન્ય એરલાઈન પર પણ આ અસર થશે.
 

4️⃣ નિયમો બનાવતી વખતે "પહેલાં વપરાશકર્તા" નો અભિગમ અપનાવવો

સિદ્ધાંત:
"Regulation must help the public, not burden them."
(નિયમન જનતાને મદદ કરે, તેમના પર બોજ ન બને.)
 

જનકેન્દ્રિત નીતિઓનો સંદેશ

PM મોદીના નિવેદનનો મુખ્ય સાર એ છે કે:

✔ કાયદા સિસ્ટમ માટે હોય, પણ અસર જનતા સુધી ન પહોંચવી જોઈએ.
✔ કોઈ નિયમ સામાન્ય નાગરિકના જીવનમાં અનાવશ્યક મુશ્કેલી ન ઉભી કરવો જોઈએ.
✔ સરકારનો હેતુ લોકોની દિનચર્યા સરળ બનાવવાનો છે.

ઇન્ડિગો સંકટ એક એવી ઘટના છે જેમાં જનતા સીધા અસરગ્રસ્ત બની છે, અને તે સમયે આવી સ્પષ્ટ સંદેશાવ્યવસ્થા લોકોને આશ્વાસન આપે છે કે સરકાર આ પરિસ્થિતિને ગંભીરતાથી લઇ રહી છે.