યુદ્ધના 16મા દિવસે ઈરાનનો મોટો મિસાઈલ હુમલો

મિડલ ઈસ્ટમાં ચાલી રહેલા ભીષણ સંઘર્ષ વચ્ચે ઈરાને યુદ્ધના 16મા દિવસે મોટા પાયે મિસાઈલ હુમલા કરીને વિશ્વનું ધ્યાન ખેંચ્યું છે. રવિવારે થયેલા આ હુમલામાં ઈરાને પ્રથમ વખત પોતાની સ્વદેશી બેલેસ્ટિક મિસાઈલ Sejjil missile નો ઉપયોગ કર્યો હોવાનું ઈરાની મીડિયા દ્વારા જણાવાયું છે. અમેરિકા અને ઈઝરાયલ સામે ચાલી રહેલા આ યુદ્ધમાં આ મિસાઈલનો આ પ્રથમ યુદ્ધકાલીન ઉપયોગ માનવામાં આવે છે. નિષ્ણાતો મુજબ આ પગલાએ યુદ્ધને વધુ ગંભીર બનાવી દીધું છે.
 

‘ટ્રુ પ્રોમિસ 4’ અભિયાન હેઠળ હુમલા

ઈરાની સેનાએ ‘ટ્રુ પ્રોમિસ 4’ નામના અભિયાન હેઠળ ઈઝરાયલના મહત્વપૂર્ણ સૈન્ય મથકોને નિશાન બનાવ્યા હોવાનું જણાવાયું છે. આ હુમલાઓ ખાસ કરીને કમાન્ડ એન્ડ કંટ્રોલ સેન્ટર્સ તથા સૈન્ય સ્થાપનાઓ પર કેન્દ્રિત હતા. ઈરાનના સત્તાવાર અહેવાલો મુજબ આ મિસાઈલ હુમલાનો હેતુ ઈઝરાયલની સૈન્ય ક્ષમતાને નબળી બનાવવાનો હતો.
 

સેજ્જિલ મિસાઈલની શક્તિ અને ક્ષમતાઓ

સેજ્જિલ ઈરાન દ્વારા વિકસાવેલી એક અદ્યતન બેલેસ્ટિક મિસાઈલ છે. આ મિસાઈલ ઘન ઈંધણથી સંચાલિત બે તબક્કાવાળી સિસ્ટમ ધરાવે છે, જેના કારણે તેને ઝડપથી લોન્ચ કરી શકાય છે. આ મિસાઈલ આશરે 2000 કિલોમીટર સુધીના અંતરે હુમલો કરવાની ક્ષમતા ધરાવે છે.

મિસાઈલ લગભગ 700 કિલોગ્રામ સુધીના વિસ્ફોટકો લઈ જઈ શકે છે. તેની લંબાઈ લગભગ 18 મીટર છે અને વજન આશરે 23,600 કિલોગ્રામ હોવાનું જણાવવામાં આવે છે. નિષ્ણાતોનું કહેવું છે કે આ મિસાઈલ ઈરાનની સૌથી શક્તિશાળી લાંબા અંતરની મિસાઈલોમાંથી એક ગણાય છે.
 

કેમ કહેવાય છે ‘ડાન્સિંગ મિસાઈલ’?

સેજ્જિલને ‘ડાન્સિંગ મિસાઈલ’ તરીકે ઓળખવાનું મુખ્ય કારણ તેની અનોખી ગતિ અને માર્ગ બદલવાની ક્ષમતા છે. મિસાઈલ ઊંચાઈએ પહોંચ્યા પછી હવામાં દિશા બદલતી કરતબ જેવી ગતિ કરે છે. આ ટેક્નિકને કારણે તેને રોકવી અથવા તેનું ચોક્કસ ટ્રેકિંગ કરવું મુશ્કેલ બની શકે છે.

વિશેષજ્ઞો મુજબ આવી ક્ષમતાને કારણે ઈઝરાયલની અદ્યતન મિસાઈલ રક્ષા પ્રણાલી Iron Dome missile defense system માટે પણ આ મિસાઈલને અટકાવવું વધુ પડકારરૂપ બની શકે છે. આ કારણે જ આ મિસાઈલ વિશ્વભરમાં ચર્ચાનો વિષય બની છે.
 

યુદ્ધની શરૂઆત કેવી રીતે થઈ?

આ સંઘર્ષની શરૂઆત 28 ફેબ્રુઆરી 2026ના રોજ થઈ હતી. તે દિવસે અમેરિકા અને ઈઝરાયલે ઈરાન પર સંયુક્ત હુમલો કર્યો હતો. આ હુમલામાં ઈરાનના સર્વોચ્ચ નેતા Ali Khamenei ના મોત થયાની માહિતી સામે આવી હતી. ત્યારબાદ સમગ્ર મિડલ ઈસ્ટ વિસ્તારમાં તણાવ વધી ગયો અને અનેક સ્થળોએ હિંસા ફાટી નીકળી હતી.
 

અત્યાર સુધીના યુદ્ધમાં ભારે જાનહાનિ

વિવિધ આંતરરાષ્ટ્રીય અહેવાલો મુજબ આ યુદ્ધમાં અત્યાર સુધીમાં 2000થી વધુ લોકોના મોત થયા છે. તેમાં મોટાભાગના ઈરાનના નાગરિકો હોવાનું કહેવાય છે. સતત મિસાઈલ હુમલા અને સૈન્ય કાર્યવાહીથી સમગ્ર વિસ્તારમાં અસુરક્ષા અને અશાંતિનું વાતાવરણ સર્જાયું છે.
 

અમેરિકાનું સૈન્ય તૈનાત

અમેરિકાના રક્ષા મંત્રાલય United States Department of Defense અનુસાર ઈરાનમાં અત્યાર સુધીમાં 15,000થી વધુ સૈન્ય ઠેકાણાઓ પર હુમલા કરવામાં આવ્યા છે. સાથે જ મિડલ ઈસ્ટ વિસ્તારમાં સૈન્ય હાજરી વધારવા માટે અમેરિકાએ 2500 મરીન સૈનિકો સાથે USS Tripoli (LHA-7) યુદ્ધજહાજ પણ તૈનાત કર્યું છે.
 

વૈશ્વિક સ્તરે ચિંતા વધી

વિશ્વભરના રાજકીય નિષ્ણાતોનું માનવું છે કે ઈરાન દ્વારા અદ્યતન મિસાઈલ ટેકનોલોજીનો ઉપયોગ યુદ્ધને વધુ ગંભીર બનાવી શકે છે. જો તણાવ ઘટાડવા માટે રાજદ્વારી પ્રયાસો નહીં થાય તો આ સંઘર્ષ વધુ વિસ્તરી શકે છે. તેના કારણે માત્ર મિડલ ઈસ્ટ જ નહીં પરંતુ સમગ્ર વિશ્વની રાજકીય અને આર્થિક પરિસ્થિતિ પર પણ અસર પડી શકે છે.